Çin Uluslararası Radyosunun haberine göre Xinjiang (Sincan) Uygur Özerk Bölgesi’nde bilişim teknolojileri için yapılan yatırımlar son yıllarda sürekli arttı. Xinjiang’da bilişim ve telekomünikasyon altyapı tesislerinin inşası güçlendirildi, bulut sektörü hızla gelişirken sanayileşme ve bilişimleşmenin entegre seviyesi adım adım yükseldi, böylece Xinjiang’ın ekonomik ve toplumsal gelişmesi için güçlü destek sağlandı.
Günümüzde internet+, bulut hesaplama, büyük veri, akıllı kent ve 4G gibi ileri bilişim teknolojileri, bölge halkının yaşamını kolaylaştırdı. Sanci Hui Özerk İli Kalite Denetim Müdürlüğü’nden Wang Guoping, deneyimini şöyle anlattı:
“Modern bilişimleşme hizmetleri sayesinde günlük yaşamımız çok kolaylaştı. Cep telefonuyla otobüs hatlarını, restoranlar ve kiralık bisikletleri rahatça bulabiliriz, hastaneden randevu alabiliriz, gerçekten çok rahatladık.”
Halkın yaşam seviyesini yükselten bilişimleşme, aynı zamanda toplumsal gelişmeyi ölçen önemli bir kriter. İpek Yolu Ekonomik Kuşağı’nın merkezinde yer alan Xinjiang, coğrafi konum, enerji, doğal ve kültürel kaynaklar gibi alanlarda avantajlara sahip.
Merkezi hükümetin bilişim teknolojileri projesini ve Bir Kuşak-Bir Yol inşasını var güçle ilerlettiği bir dönemde, Xinjiang’ın bilişimleşme davası tarihte eşi görülmemiş fırsatlarla karşı karşıya. Peki, bu fırsatlar nasıl değerlendirilecek? Bir Kuşak-Bir Yol inşasında Xinjiang’ın öncü rolü nasıl hayata geçirilecek?
Xinjiang’dan Çin Ulusal Halk Meclisi (ÇUHM) temsilcisi Prof. İslam Hoşur işte bu konuda araştırma yapıyor. Çin Mühendislik Akademisi’nden akademisyen İslam Hoşur, Xinjiang Üniversitesi Bilişim ve Mühendislik Fakültesi’nde çalışıyor.
Huşur, ÇUHM yıllık toplantısı sırasında Xinjiang’da Çin-Orta Asya bilgi platformu, İpek Yolu Ekonomik Kuşağı güzergâhında karşılıklı kültürel eserlerin çevrilmesi için online büyük veri platformu ve uydu verilerini toplama sistemi için pilot bölge kurulmasını önerdi. Hoşur önerilerini şöyle açıklıyor:
“Hem Xinjiang’ın kendi ekonomik ve toplumsal gelişmesi, hem de İpek Yolu Ekonomik Kuşağı’nın merkezi olma hedefinin gerçekleştirilmesi için, bilişim teknolojileri çok gereklidir. Havayolu, demiryolu ve karayolu gibi alanlardaki altyapı tesislerinin inşasıyla aynı önemi taşıyor. Bugün büyük veri, bulut hesaplama, zekaya ve enformasyona dayalı internet çağındayız, merkezi hükümet bilişim ve internet yoluyla ülkeye gelişme gücü kazandırma stratejisi uyguluyor. Dolayısıyla, devlet ve bölge olarak, Xinjiang’ı İpek Yolu Ekonomik Kuşağı’nın çekirdek bölgesi haline getirmeyi bir fırsat ve bir dayanak olarak algılamalıyız, Xinjiang’da İpek Yolu büyük veri pilot bölgesi kurma çalışmasını ilerletmeliyiz. Xinjiang’da bilişimleşme inşasının güçlendirilmesi, İpek Yolu Ekonomik Kuşağı’nın inşasında kritik rol oynayacak. Bilişimleşme, Xinjiang’ın ekonomik ve toplumsal gelişmesinde, özellikle istikrarı koruma, terörle mücadele ve siber bilgi güvenliği gibi alanlarda büyük rol oynayabilir. Bunun yanı sıra, bilişimleşme Çin’in komşu ülkelerle arasında ekonomi, ticaret ve lojistik işbirliği, özellikle akıllı lojistik, akıllı e-ticaret ve e-telekomünikasyon gibi alanlardaki temasların önkoşulu ve temelidir. Dolayısıyla, Xinjiang’daki bilişimleşme davasının var güçle ilerletilmesi durumunda, Çin ile komşu ülkeler arasındaki işbirliği ve temas daha iyi yürütülebilir.”
Son yıllarda merkezi hükümet ile Çin Komünist Partisi Xinjiang Komitesi ve yerel yönetimin sağladığı destekler sayesinde Xinjiang’da bilişimleşme davası hızla ilerledi.
Xinjiang bilişim yoluyla dünyaya bağlanıyor
China Telecom grubu önümüzdeki beş yıl içinde bu çalışmalara 30 milyar yuan yatırım yapacak. Ayrıca Xijiang’ın İpek Yolu Ekonomik Kuşağı’nın çekirdek bölgesi haline getirilmesinin gerektirdiği altyapı tesisleri inşası kapsamında bölgenin merkezi Urumçi’yi Asya, Avrupa ve Afrika’ya bağlayacak uluslararası bilgi iletim kablosunun inşası, Urumçi ve Sanci’de bulut hesaplama parkının inşası için çalışmalar da sürüyor. 4G, fiber kablolu kent ve geniş bantlı kent gibi projeler tüm hızıyla ilerletiliyor, dijital uçurumun giderilmesi için kırsal bölgelerde geniş bant hizmeti yaygınlaştırılıyor.
Prof. İslam Hoşur, Xinjiang’ın bilişimleşme konusundaki eksikliğine de dikkat çekiyor. Xinjiang’da yeterli bilişim şirketi bulunmuyor, bölgenin üstlendiği, ulusal düzeydeki bilimsel araştırma projelerinin sayısı az. Bu eksikliğin giderilmesi için Hoşur kendi önerisini şöyle ortaya koyuyor:
“Yerli bilimsel araştırma kuruluşları ve şirketleri çok sayıda bilişimleşme projesi ve çalışma üstlendi, ancak İpek Yolu Ekonomik Kuşağı’nın ihtiyacını karşılamada halen yetersizler. Bu konuda devletten destek alınmalı, daha çok büyük proje Xinjiang’a yönlendirilmeli. Örneğin Xinjiang’ın büyük veri pilot bölge projesine destek sağlanmalı, ulusal uydu verilerini toplama sistemi de Xinjiang’da yerleşebilir. Ulusal düzeydeki uydu navigasyonu, haberleşmesi ve uzaktan algılama hizmetlerini kapsayan bilişimleşme sistemi projesi Xinjiang’a yerleşince sektörleştirilebilir, Xinjiang’ın bilişim davasına katkıda bulunur, komşu ülkeleri de büyük ölçüde etkileyebilir.”
İslam Hoşur’un ÇUHM ve Xinjiang Halk Meclisi’nde sunduğu Xinjiang’da bilişimleşme davasını güçlendirme önergesi, merkezi ve yerel yönetimlerin dikkatini çekti.
Hoşur 2013 yılında Xinjiang’ın Orta Asya’nın telekomünikasyon merkezi haline getirilmesi için 3 bilgi koridoru inşasını önermişti. Aynı yılın sonunda China Telecom Kazakistan’da sınır ötesi telekomünikasyon sistemi kurdu, böylece Xinjiang ile Orta Asya daha yakın oldu.
Hoşur 2014 yılında Xinjiang’ın RMB’nin tam konvertibilitesi merkezi haline getirilmesini önerdi. Çin merkezi bankası konumundaki Çin Halk Bankası bu öneriye kısa sürede cevap verdi ve bir an önce somut uygulama planı hazırlanacağını açıkladı.
İstikrar ve güvenlik için bilişim teknolojileri önemli
Çin’in ekonomik ve toplumsal gelişmesine dair 13. Beş Yıllık Plan döneminde, bilişim ekonomisi, akılcı hükümet ve dijital yaşama dayalı bilişimleşme, Çin’in modernizasyon seviyesini daha da yükseltecek. Bu konuda bir başka Xinjianglı halk meclisi temsilcisi Dong Xinguang kendi yorumunu aktardı:
“Bu yıl Xinjiang, bilişimleşmeye 10 milyar yuan fon aktaracak, amaç bilişimleşmenin temelini sağlamlaştırmak. Bilişimleşme, Xinjiang’ın ekonomik inşası, bölgede kalıcı istikrar ve güvenliğin gerçekleştirilmesi hedeflerinin hayata geçirilmesi için son derece önemli.”
Kaynak : 