Bir sosyal medya gönderisiyle başlayan ve kısa sürede viral olan “Sessiz İstifa” kavramı ülkemizde de gündem oldu. “Büyük İstifa” kavramının ardından konuşulmaya başlanan kavram, gerçek bir istifa olmayan, genel anlamıyla “işte en azını yapmak, yapılması gerekenler dışında hiçbir şey yapmamak, özel hayatı korumak ve daha az sorumluluk almak” olarak ifade edilen sessiz bir vazgeçiş süreci olarak tanımlanıyor. Gençlerin kariyer platformu Youthall, insan kaynağı tarafından konunun yansımalarını ve eğilimlerini ölçmek adına gerçekleştirdiği “Sessiz İstifa” araştırmasını sonuçlarını açıkladı. Online olarak yapılan araştırmaya 1002 kişi katıldı. Türkiye’de gençlerin %24’ünün şu an sessiz istifa sürecinde; %46,7’sinin ise bu kavrama yatkın olduğunu ortaya koyan araştırma, şirketlere de rehber olacak yanıtlar içeriyor.
Youthall’un çalışma hayatında gündeme oturan “Sessiz İstifa” konusunda gerçekleştirdiği ve gençlerin görüşlerini aldığı araştırmaya, 18-50 yaş arasındaki 1002 kişi katıldı. Araştırmaya katılanların %57,3’ü kadın, %41,6’sı erkek olarak dağılım gösterirken soruları yanıtlayanların %74,3’ü aktif çalışan, %25,7’si ise şu an çalışmayan katılımcılardan oluştu.
Sessiz istifa kavramıyla ilgili; iş-yaşam dengesi, iş yerlerine aidiyet, iş tanımlarının netliği gibi konu başlıklarının ele alındığı araştırma, kavrama yönelik eğilimleri, nedenleri ve süreçten vazgeçme kriterlerini de ortaya koydu. Gençlerin görüşlerini yansıtan araştırma, şirketlere de rehberlik eder nitelikte.
İş yerine kendisini ait hissedenlerin oranı sadece %18,5
Araştırmaya katılan çalışanların %58,1’i çalışma hayatlarında iş-yaşam dengesini kuramadıklarını belirtirken “Bunu başarabiliyorum.” diyenlerin oranı %41,9 oldu.
“Hayatınızın ne kadarı özel yaşam odaklı?” sorusuna verilen yanıtlar, iş dışında yaşama ne kadar az vakit ayrıldığını gösterdi. “Hayatımın %30’undan azı özel yaşam odaklı.” diyenlerin oranı %41,1 iken sadece %30-50 arasında diyenlerin %36,4 oldu. %50 ila 70 arasında “Özel yaşama vakit ayırabiliyorum.” diyenler ise %17,3 oranında.
Çalıştığı iş yerine aidiyetin de sorgulandığı “Sessiz İstifa” araştırmasında, dönemsel olarak hissiyatının değiştiğini söyleyenlerin oranı %48 iken, iş yerine kendilerini ait hissetmeyenlerin oranı %33,5 olarak tespit edildi. İş yerine kendini ait hissedenlerin oranı ise sadece %18,5.
Gençler %64,4 oranında iş tanımını net bulmuyorken %35,6 oranında görev tanımının net olduğunu belirtti.
Gençlerin %24’ü sessiz istifa sürecinde
“Sessiz İstifa” hakkında ne düşünüyorsunuz? sorusuna gençlerin %24’ünün sessiz istifa sürecindeyim demesi ve %46,6’sının bu kavrama yatkın olduğunu belirtmesi, dünya gündeminde olan konunun Türkiye’de de yaygın olduğunu ortaya koydu. Gençlerin %15’i bu yaklaşıma yatkın değilim derken, ne olduğunu bilmiyorum diyenlerin oranı 14,4’te kaldı.
“Sessiz İstifa” sürecini şu an yaşayan, konuya yatkın olan ve yatkın olmayan kişilerin yorumlarının ayrı ayrı analiz edildiği araştırmada;
“Sessiz İstifa” yaklaşımına yatkın olmayanların %31,3’ü, çalıştıkları şirkette kariyer yollarının kapalı olduğunu hissettikleri takdirde bu sürece girebileceklerini belirtti. Bu oranı %24,7 ile iş-özel hayat dengesizliği, %18,7 ile iş tanımının net olmaması ve aynı oranda düşük maaş takip etti. Sürece uzak olanların hayatlarındaki öncelikler ise şu şekilde sıralandı: Kariyer %22,9, özel hayat %25, aile %21,5, sağlık %20,1 ve para %10,5.
Sessiz istifaya ilk neden düşük maaş
Youthall tarafından yapılan araştırmada “Sessiz İstifa” sürecinde olan gençlerin kendilerini bu duruma sürükleyen nedenlerin başında “düşük maaş” geliyor. %35 oranında verilen düşük maaş yanıtını, %21,7 ile iş-özel hayat dengesizliği, %15 ile iş tanımının net olmaması, %14,2 ile kariyer yollarının kapalı olması ve %7,9 ile uzun mesai saatleri takip etti.
“Şu an sessiz istifa sürecindeyim.” diyen %24 oranındaki kitle, hangi durumda sessiz istifalarını sonlandırabileceklerini de aktardı. %35,8 yan hakların ve maaş haklarının düzenlenmesini ilk sırada belirtti. Buna en yakın oranda alınan cevap ise %32,9 ile “iş-özel hayat dengesine olumlu katkı sağlayacak düzenlemelerin gerçekleştirilmesi” olarak dikkat çekti. %14,6 “kendi çalışma modelini oluşturma fırsatı” derken aynı oranda katılımcı “değişen motivasyonumun yöneticim/işverenim tarafından fark edilmesi” durumunda da “Sessiz istifadan vazgeçerim.” dedi.
Z kuşağının %64,2’sinin gündeminde sessiz istifa var!
% 45,2 ile araştırmaya en yüksek oranda katılım gösteren 18-24 yaş bandının cevapları incelendiğinde % 13,2’si sessiz istifa sürecinde olduğunu, %50,9’u ise sessiz istifa sürecine yatkın olduğunu belirtti. Bu da özellikle Z kuşağının temsilcilerinden oluşan gençler arasında bu kavramın gündemde olduğunu ortaya koydu. Tüm katılımcıların ortalamasında sessiz istifa sürecine götüren neden; maaş iken, 18-24 yaş grubunda neden olarak ilk sırayı iş-özel hayat dengesizliği aldı.
Araştırmada özgürlüklerine düşkünlükleri ve ne istediklerini net bir şekilde belirtmeleri ile iş hayatında ön plana çıkan Z kuşağının, verilen işler dışında ekstra sorumluluk almayarak ve mesai saatlerinin dışına çıkmayarak sessiz istifa sürecinde olduklarının sinyallerini yöneticilerine verdikleri gözlemlendi.
Kadınlar erkeklerden daha fazla sessiz vazgeçişte
Ankete katılan kadın çalışanların %68,6’sı sessiz istifa sürecinde olduğunu ya da sessiz istifa sürecine yakın olduğunu belirtti. Kadınların bu sürece yakın olmasının altında yatan en temel etken %33,9 ile iş-özel yaşam dengesi kuramamaları oldu. Erkeklerin %58,7’si sessiz istifa sürecinde ve sürece yatkın olduklarını belirtirken kendilerini bu sürece iten en büyük neden ise kadın çalışanlardan farklı olarak %21,2 ile düşük maaş olarak tespit edildi.
Emre Aykan: “İş dünyasında yükselen yeni akımların öncüsü: Z Jenerasyonu”
“Youthall olarak çalışma hayatının nabzını tutan, eğilimleri ortaya koyan araştırmalarımızın gençlerin sesi olmasını ve işveren markalara yol göstermesini amaçlıyoruz.”
diyen Youthall CEO’su Emre Aykan araştırma sonuçlarını şu şekilde değerlendirdi:
“Özellikle pandemi sonrası iş dünyasında yükselen yeni akımların öncüleri olan Z jenerasyonu, bu akımda da başı çekiyor. Buna hayatlarında yolunda gitmeyen konulara önceki jenerasyonlara göre tahammüllerinin daha düşük olmasını neden gösterebiliriz fakat çözüm yollarının da onlarla oluşturabileceğini düşünüyorum.”
Kaynak : 