Her şey para için mi? Yani “para” söz konusu ise, kural, etik, moral değerler vsvs sıfırlanıyor mu? BuzzFeed isimli teknoloji sitesi, Google üzerinde “siyah insanlar mahalleyi mahvetti” gibi anahtar kelimeleri hedefleyen reklamlar planlayabilmişler ve kampanyanın yayına geçmesini de engelleyen olmamış.
BuzzFeed News “olur mu?” şeklindeki ırkçı kelimelerle reklam alma denemesini yaparken, Google’un bırakın bu ırkçı kelimelere izin vermesini, Reklam Satın Alma aracında diğer ırkçı kelimeleri de önerdiğini keşfettiğini açıklıyor ve resimleri ile sunuyor [1].
BuzzFeed anahtar kelime olarak “Beyaz insanlar mahalleyi mahveder” yazdığında, Google’un “siyah insanlar mahalleyi mahveder” önerdiğini görmüş. Ya da “Yahudiler neden herşeyi mahveder” yazıldığında Google’un “şeytan Yahudi” ve “Yahudilerin bankalar kontrolü” gibi önerilerde bulunduğunu görmüş. Anlaşılan Müslümanlıkla ilgili bir şey denememişler. Bunu da umarım birileri dener. Biz moralimiz bozulmasın diye denemeyeceğiz.
Ama sorun sadece Google ile de ilgili değil. Amerikalı yayınlar Facebook ve Twitter’da da aynı sorunları tespit etmişler[2]. Yani başta da dediğimiz gibi, “para” söz konusuysa, gerisi yalan.
BuzzFeed, olayı test etmek için ırkçı reklam kampanyasını bir süre sürdürmüş. Bu arada reklamlar 17 kere görüntülenmiş. Kampanya ancak Google’a konu sorulduğunda, Google tarafından kampanyada kullanılan ifadelerden “Siyahlar Herşeyi Mahveder” dışındaki her türlü ifade seçilemez hale getirilmiş. Google bu ifade için de bir bahane uydurmuş.
Buzzfeed olayı haberleştirdikten sonra Google 2ci bir açıklama yapmış ve şöyle demiş:
“Amacımız, anahtar kelime öneri aracımızın rahatsız edici önerilerde bulunmasını ve rahatsız edici reklamların gösterilmesini önlemektir. Rahatsızlık yaratacak reklamları reddettiğimizde, reklamverenleri bilgilendiren bir dile sahibiz. Sizin durumunuzda reklamlar engellenmeye çalışılmadı çünkü bu anahtar kelimelerin çoğunluğunda, rahatsız edici önerileri yakalayamadık. Bu iyi bir şey değil ve buna karşı bir mazeretimiz yok. Bu önerileri ve bunu gerçekleştiren tüm reklamları zaten kapattık ve bunun tekrar olmasını engellemek için daha sıkı çalışacağız.”
Facebook tarafına bakıldığında, şirket ProPublica tarafından haberleştirilen, Yahudi nefreti gösteren reklamların oluşturulabilmesi konusunda önce yazılım algoritmasını suçladı ve hedefleme kriterlerinin, kullanıcıların profillerinin eğitim ve işveren alanlarına göre şartları listelediklerinde ortaya çıktıklarını söyledi. Ama sonra reklamverenlere öneri sunma seçeneğinin bir süre askıya alındığını duyurdu.
Twitter ise reklamcılık platformundaki “zenci” ya da “ıslaklık” gibi küçültücü ifadelerin seçilemeyecek duruma getirildiğini açıkladı. Bu kelimeler The Daily Beast isimli yayının bir reklam denemesiydi ve “zenci” kelimesine 14,5 milyon, “Nazi” kelimesine 18,6 milyon ve “ıslaklık” kelimesine 26,3 milyon kullanıcının cevap verdiği iddia ediliyordu.
Bu konuyu işlemeye devam edeceğiz, çünkü başka bir korkutucu gerçek; Facebook, Google, Twitter gibi ortamların güçlendikçe, daha tehlikeli hale gelmeye başladıklarını gösteriyor. Bunu aklınızda tutun.
[1] Google Allowed Advertisers To Target People Searching Racist Phrases
[2] Facebook Enabled Advertisers to Reach ‘Jew Haters’
Kaynak : 