22 şubat 2016 tarihinde Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM) tarafından yayınlanan, 22 nisanda revize edilen[1] ve 1 mayıs 2016 itibariyle yürürlüğe giren yönetmelik[2] çerçevesinde ilk cezalar verilmeye başlandı. “Gece uçuşu yasağı”nı ihlal eden Kütahya’daki bir İHA kullanıcısı ile Bodrum Belediyespor-Ofspor maçında stat üzerinde izinsiz İHA uçuran bir başka kişiye 1.000’er TL para cezası verildi.
Uygunsuz Davranan İşletmeler ya da Şahıslar Ceza Alıyor
Yönetmeliğe göre, 500 gr’ın üzerindeki İHA ile izinsiz uçuş gerçekleştirilmesi halinde havacılık işletmelerine 12 bin lira idari para cezası uygulanacak. Genel uygulama dışında İHA’lara yönelik idari para cezası uygulamaları, “İHA işletmeleri” ve “İHA pilotları veya şahıslar” olmak üzere iki başlık altında değerlendiriliyor.
İHA işletmelerine; “kayıt ve tescil gerekliliklerine uyulmadan uçuş yapılması” halinde 12 bin, “İHA’nın ait olduğu sınıftaki zorunlu teçhizat gerekliliklerine uyulmadan uçuş yapılması” halinde 6 bin, “bakım el kitaplarındaki gerekliliklere uygun bakım yapılmadan uçuş yapılması” halinde 12 bin, “3. Şahıs Mali Mesuliyet Sigortası gerekliliklerinin yerine getirilmeden uçuş yapılması” halinde 12 bin lira idari para cezası uygulanacak.
Ayrıca “Uçuşa yasak bölgelerde uçuş yapılması”, “Uçuş Operasyon El Kitabı ve Pilot Lisansı gerekliliklerine uyulmadan uçuş yapılması” ve “Uçuş izni şartlarına uyulmadan uçuş yapılması” halinde 12 bin lira para cezası uygulanacak.
İHA pilotları veya şahıslar tarafından gerçekleştirilecek ihlaller ve karşılığında verilecek cezalar ise şöyle:
- İzinsiz veya kayıtsız, tescilsiz uçuş gerçekleştirilmesi: 6 bin lira
- İHA’nın ait olduğu sınıftaki zorunlu teçhizat gerekliliklerine uyulmadan uçuş yapılması: 1.500 lira
- Bakım el kitaplarındaki gerekliliklere uygun bakım yapılmadan uçuş yapılması: 1.500 lira
- 25 kilogram üstü İHA’ya 3. Şahıs Mali Mesuliyet Sigortası yaptırılmadan uçuş yapılması: 6 bin lira
- Uçuş Operasyon El Kitabı ve Pilot Lisansı gerekliliklerine uyulmadan uçuş yapılması: 1.500 lira
- Uçuş izni gerekliliklerine uyulmaması ve uçuşa yasak bölgelerde uçuş yapılması: 6 bin lira
- Özel hayatın gizliliğinin ihlal edilmesi veya güvenliğinin tehlikeye atılması: 1.500 lira.
Bütün Dünya’da İha’lar Kayıt Altına Alınıyor
İHA’lar çeşitli uygunsuz davranışların görülmesi ve terör için kullanılabileceği öngörüleri nedeniyle kayıt altına alınıyor[3]. Ülkemizde de dünyada inişe geçen uçakların önüne çıkan [4] ya da kız yurtlarındaki odaları gözetlemek için kullanılan İHA’lar uygunsuz ve tehlikeli hareketlerin başında geliyor.
Ancak İHA’lar sadece tehlike yaratıyor ya da eğlence için kullanılıyor değil. Başakşehir Belediyesi’nin planladığı gibi “kaçak yapılaşmanın takibi”[5] ya da Avustralya’da planlandığı üzere köpekbalığı takibi[6], ya da İngiltere’de kayıp insanların bulunması[7] gibi operasyonlarda İHA’lar kullanılabiliyor.
[1] İNSANSIZ HAVA ARACI SİSTEMLERİ TALİMATI (SHT-İHA)
[2] 1 Mayıs’ta Biten Dönemde 3.357 İHA ve 4.754 İHA Pilotu Kayıt Edildi
3] ABD’de İHA’lar (DHA) Artık Kayıt Altına Alınıyor
[4] THY Uçağı İnişe 600 m Kala İHA ile Karşılaştığını Raporladı
[5] Başakşehir’de Kaçak Yapılarla Mücadelede İHA (Drone) Kullanılmaya Başlandı
[6] İHA’lar Şimdi Köpek Balığı Takibi Yapacak; Avustralya’da İHA Devriyeler Test Ediliyor
[7] İngiliz Polisi Kaybolan İnsanları Bulmak için İHA Deniyor
Kaynak : 