Sanal Ortamda İşlenen Suçlar Sözleşmesi’ne sonunda Türkiye’den de resmi onay çıktı[1]. AB tarafından 2001’de imzalanan sözleşmeye[2][3] Türkiye 10 kasım 2010 tarihinde Strazburg’da Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu eliyle imza atmış ama bazı konularda cekinceler olduğu için bugüne kadar o imza TBMM tarafından onaylanmamıştı.
Ses Kayıtlarının ya da diğer sorunlu konularda IP numaraları daha kolay alınabilecek mi?
13 yıldır bekleyen sözleşme acilen onaylandı dememizin nedeni şu; bu sözleşmeyi imzalayan ülkeler arasında, yasal mercilerin birbirleri ile işbirliği, mesela IP numarasının verilmesi kolaylaşıyor. Biliyorsunuz, hükümet seçim dönemindeki ses kayıtlarını internete koyan hesaplara ait IP numaralarını istemiş ancak alamamıştı. Bu sözleşme ile bazı konular kolaylaşacak ancak bahsettiğimiz onay sırasında verilen çekince, kişisel verilerin düzenlenmesi ile ilgili olduğu için bu işbirliğinde bazı sorunlar çıkması yani hala IP numaralarının verilmemesi de olası.
Bu konuda bilahere hukuki görüş de yayınlayacağız. Diğer yandan AB’nin bu konudaki görüşleri ve gelişmeleri burayı tıklayarak takip edebilirsiniz.
4 yıldır bir kenarda bekletilen sözleşme imza onayı, şubat ayında acilen TBMM’ye getirildi. Daha sonra da onaylandı. Ancak bu da “tam onay” değil, “bazı çekinceler” şeklinde bir ifade ile onaylanmış durumda. Bu bazı çekinceler, kişisel verilerin korunması konusunda düzenlemelerde eksiklikler olması ile ilgili.
Bugün Resmi Gazete’de yayınlanan onayla ilgili ifade şu şekilde [1].
2 Mayıs 2014 CUMA Resmi Gazete Sayı : 28988
SANAL ORTAMDA İŞLENEN SUÇLAR SÖZLEŞMESİNİN ONAYLANMASININ UYGUN BULUNDUĞUNA DAİR KANUN
Kanun No. 6533 Kabul Tarihi: 22/4/2014
MADDE 1 – (1) Hükümetimiz adına 10 Kasım 2010 tarihinde Strazburg’da imzalanan “Sanal Ortamda İşlenen Suçlar Sözleşmesi”nin çekinceler ve beyanlar ile birlikte onaylanması uygun bulunmuştur.
MADDE 2 – (1) Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 3 – (1) Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
Avrupa Konseyi Siber Suç Sözleşmesini 13 yıl önce, 23 Kasım 2001’de Budapeşte’de, 26’sı üye ve 4’ü üye olmayan (ABD, Japonya, Kanada ve Güney Afrika) 30 ülke olarak imzalamıştı[2]. Türkiye ise bu sözleşmeye 10 kasım 2010 tarihinde Strazburg’da imza atmıştı[3].
Siber Suç Sözleşmesi Nedir?
Sanal Suçlar Sözleşmesi[2], bilgisayar suçlarını ve internet suçlarını gözeten ilk uluslararası sözleşmedir. Ulusal kanunların arasında ortak nokta sağlayarak, araştırma tekniklerini geliştirerek ve ülkeler arası işbirliğini arttırarak siber suçlara karşı mücadele hedeflenmektedir. Avrupa Konseyi tarafından Strazburg’da tasarlanmıştır ve Avrupa Konseyi izleyicisi statüsündeki Kanada, Japonya, Çin gibi ülkelerin de aktif katılımı sağlanmıştır.
Sözleşme ve açıklayıcı raporu Avrupa Konseyi bakanları tarafından 109. oturumda 8 Kasım 2001 tarihinde kabul edilmiştir. 23 Kasım 2001 tarihinde imzaya açılıp 1 Temmuz 2004 tarihinde yürürlülüğe girmiştir. 2 Eylül 2006 tarihi itibariyle 15 ülke imzalayıp sözleşmeyi kabul etmiş ve tasdik etmiştir. 28 ülke ise imzalamış fakat tasdik etmemiştir.
Sanal ya da Siber Suçlar Sözleşmesi ile başka bir ülkeden işlenen ama ülkemizi ilgilendiren suçlar konusunda, yasal mercilerin işbirliği kolaylaşıyor, yasal zemine kavuşmuş oluyor. Twitter ya da Facebook gibi yabancı ülkelerde bulunan sosyal ağlar üzerinde işlenen suçlarla ilgili olarak IP talepleri de bu kapsama girebilir. Ancak onaylamada belirtlilen “bazı çekinceler” kapsamına giren “kişisel verilerin korunması” düzenlemelerinin olmaması, diğer ülkeler tarafından bir eksiklik olarak değerlendirilebilir.
Türkiye’de Siber Suçlar Sözleşmesi ile İlgili Çalışmalar
Siber suçlar sözleşmesi 2001’de imzaladıktan kısa bir süre sonra, turk-internet.com öncülüğünde kurulan İvHP (İnternet ve Hukuk Platformu) tarafından Türkçe’ye çevrilmiş ve daha sonra Ankara Barosu tarafından kitap olarak basılmıştı.
IvHP bu sözleşmenin önemini kavradığı için Türkçe’ye kazandırılması için acele etmişti ama imzalanması görüldüğü gibi 9 yıl sonra ve onaylanması ise bugün yani 13 yıl sonra mümkün oldu.
Siber Suç sözleşmesi, turk-internet.com tarafından 20–22 Nisan 2010 tarihlerinde Kartepe’de düzenlenen ve 5651 no’lu kanunu ele alan ve ilgili tarafların katıldığı[5] Kartepe Çalıştayında prensip olarak alınan kararları içeren Kartepe Kriterleri arasında yayınlanmış ve yorumlara açılmıştı[6].
10 Kasım 2010 tarihinde Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu Avrupa Konseyi Sanal Suçlar Sözleşmesi’ni Strasbourg’da imzaladı. Ancak sözleşmenin ek protokolüne imza atılmadı, ayrıca kişisel hakların korunması için gerekli olan ek düzenlemeler Türkiye’de henüz yapılmamış durumda. Bu nedenle de Resmi Gazetede yayınlanan “tam onay” yerine “çekinceler” ifadesi yer alıyor.
Çekinceler Neler?
Kanunun tasarı döneminde 1 ekim 2012 tarihi itibari ile Adalet Komisyonu, Bayındırlık, İmar, Ulaştırma ve Turizm Komisyonu ile esas komisyon olarak Dışişleri Komisyonu’na gönderildiği, her 3 komisyondan 27 aralık 2012 tarihinde çıktığı ve sadece Dışişleri Komisyonu tarafından rapor verildiği görülüyor. Bu rapordaki ifadeleri bilahere yayınlayacağımız hukuki görüş içinde daha detaylı aktaracağız.
[1] 2 mayıs 2014 tarihli Resmi Gazete
[2] Convention on Cybercrime – Budapest, 23.XI.2001
[4} Uluslararası Siber Suç Sözleşmesinin Kabulü TBMM Gündeminde
[5] turk-internet.com-Ankara Barosu Kartepe Çalıştayı / Katılımcılar
Kaynak : 