İTÜ tarafından 2004 yılından beri yürütülen ve Devlet Planlama Teşkilatı tarafından desteklenen Ulusal Yüksek Başarımlı Hesaplama Merkezi (National Center for High Performance Computing) Projesi, HP teknolojilerine dayalı süperbilgisayar ile Türkiye, TOP500 (www.top500.org) Süperbilgisayar Ligi’ne girdi.
1993 yılında başlayan Süperbilgisayar Projesi, yüksek başarımlı bilişim trendlerini izleyen saygın bir platform yaratıyor. En güçlü 500 süperbilgisayarın ve bunların konuşlandığı merkezlerin listesi yılda iki kez bu proje tarafından açıklanıyor. Sistemlerin sıralanmasında Linpack karşılaştırmalı değerlendirmesi başarım ölçütü olarak alınıyor. Listede sistemlerin özellikleri ve temel uygulama alanlarına dair bilgiler de yer alıyor.
Küresel ısınmadan araç dayanıklılık testlerine kadar her alanda süperbilgisayar
Süperbilgisayar, hayatın pek çok alanında kullanılabilecek ve doğrudan ya da dolaylı olarak bireylerin hayatını etkileyebilecek imkanlar sunuyor. Örneğin, küresel ısınmanın tartışıldığı bu günlerde, bizi bekleyen iklim değişikliklerini süperbilgisayar ile öngörmek mümkün olabiliyor. Süperbilgisayar aracılığıyla, küresel iklim değişiminin etkilediği bölgelerde yapılan hesaplamalar sonucunda iklim modellemeleri ortaya çıkarılıyor ve gerçekçi senaryolar geliştiriliyor.
Süperbilgisayarın kurumlara sağlayabileceği faydaların en çarpıcı örneklerinden bir diğeri de otomotiv sektöründen geliyor. Normal koşullarda, araçlar için uygulanan çarpışma dayanıklılık testlerinde belirli sayıda araç laboratuar ortamında sınanıyor. Oysa süperbilgisayar ile sınırsız sayıda araç sanal ortamda çarpıştırılarak test edilebiliyor. Böylece araçlar fiziksel ortamda hasar görmeden, zaman ve emek kaybı yaşanmadan, süperbilgisayar aracılığıyla güvenilir sonuçlar elde ediliyor.
Şimdi iki kat daha güçlü
HP ve Intel’in teknolojik desteği ve tamamıyla Türk bilişim firması olan Proline’ın entegratörlüğü ile Türkiye’nin ilk süperbilgisayarını kuran İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ), TOP500 listesine giren bilgisayar sistemini güncelleyerek gücünü iki katına çıkardı. Bu yeni gelişme, 22 Mayıs Salı günü İTÜ Süleyman Demirel Konferans Salonu’nda teknoloji meraklılarıyla paylaşıldı.
Ulusal Yüksek Başarımlı Hesaplama Merkezi Projesi’nde yer alan süperbilgisayar, 1000 işlemciden oluşuyor. Kamu kaynakları ile gerçekleştirilen bu projeyle, akademik ve endüstriyel araştırmalara hesaplama gücü sunmanın ötesinde, bu alanda uzman insan kaynağı ve bilgi birikiminin sağlanması, yüksek başarımlı bilişim uygulamaları için bir sinerji merkezi oluşturulması hedefleniyor.
Deprem simülasyonundan hava tahminine tüm hesaplamalar
Süperbilgisayar, uçak-gemi tasarımlarından ekonomik öngörülere, deprem simülasyonlarından savunma sanayiine pek çok alanda yüksek maliyetlerle ve ancak yurtdışında gerçekleştirilebilen çalışmaların ülkemizde yapılmasına olanak tanıyacak. Ayrıca birçok teknik uygulamayı da basitleştirerek, tasarımcılar için ciddi zaman ve maliyet tasarrufu sağlayacak. Örneğin, iki gerçek arabanın laboratuvar ortamında kullanıldığı araba çarpışma testleri, süperbilgisayar ile sanal ortamda yüzlerce farklı senaryo ile gerçekleştirilebilecek.
Yurtdışında süperbilgisayar ile deprem modellemesi de yapılıyor. Örneğin Güney Kaliforniya’daki olası deprem etkileri TeraShake Projesi kapsamında modelleniyor ve araştırılıyor. Çıkan sonuçlar ile şehir ve bina tasarımlarına daha gerçekçi yeni standartlar getiriyor.
Süperbilgisayar, bunların yanı sıra, AB yolunda finansal kuruluşların ve bankaların BASEL II kriterlerinin zorunlu kıldığı karmaşık hesaplamaları ve risk analizlerini kısa sürede ve kolaylıkla yapabilecek.
İTÜ, kamuyu ve özel sektörü süperbilgisayar kullanımına çağırıyor
İTÜ Bilişim Enstitüsü, Bilişim Anabilimdalı Başkanı ve Proje Yürütücüsü Prof. Dr. Serdar Çelebi, tüm özel sektör ve kamu kuruluşlarının ileri düzeyde (yüksek başarımlı hesaplama ve hafıza gereksinimi duyulan) teknik araştırma ve bilimsel uygulamaları için süperbilgisayar teknolojisinden faydalanabileceklerini vurguluyor: “Bugün teknoloji gücü tüm ülkeler için maddi, sosyal ve siyasi güç anlamına geliyor. Yüksek teknolojiye sahip ülkeler, rekabet güçlerini artırarak ve her alanda daha da gelişiyor, ilerliyorlar. İTÜ olarak, 6 yıldır Türkiye’de Yüksek Başarımlı Hesaplama (High Performance Computing) teknolojisini hayata geçirmek için çalışıyoruz. 2003 yılından beri HP ve Intel ile işbirliği yapıyoruz. Bugün elektronik eşya tasarımı, otomotiv, iklim modelleme, tekerlekli, yüzer ve uçar taşıt tasarımı, ekonomik öngörülerin modellenmesi, ilaç üretimi ile tıbbi araştırma ve savunma sanayiine yönelik çalışmalar için gözümüzü uzaklara dikmemiz gerekmiyor. Süperbilgisayar, gerek özel sektör gerekse kamu kuruluşlarının hepsine açık.”
Mühendisliğin tüm kolları faydalanabilir
Peki, süperbilgisayar tam olarak hangi alanlarda kullanılabiliyor?
– Hava tahminleri: Günümüzde ancak 4-5 günlük yapılabilen hava tahminlerinin süresi süperbilgisayarlar ile 10 güne çıkabilecek. Zira hortum gibi olayların daha iyi anlaşılabilmesi için lokal doğrusal olmayan modellerin kullanılması gerekiyor. Ayrıca çözünürlük yükseldikçe hesaplama gücü ve hafıza problemi baş göstermeye başlıyor. Burada da devreye süperbilgisayarlar giriyor.
- İklim modelleme: Küresel iklim değişiminin bölgesel ayrıntıları süperbilgisayarla hesaplanıyor ve gerçekçi senaryolar geliştiriliyor.
- Mühendislik: Uçak-gemi tasarımından araç tasarım ve çarpışma testlerine, nükleer kazalar sonucu oluşabilecek serpintiye kadar geniş kapsamlı hemen hemen tüm mühendislik uygulamaları süperbilgisayarlar üzerinde yapılabiliyor.
- Malzeme bilimleri: Yüksek sıcaklıktaki süper iletkenler, yarı iletken cihaz simülasyonları, özellikle inşaat sektörü için hafif ve dayanıklı malzeme tasarımı gerçekleştirilebiliyor.
- İlaç tasarımı: Yeni geliştirilen ilaçların etki tahmin simülasyonunda da süperbilgisayar teknolojisinden faydalanılıyor.
- Plazma fiziği: Geleceğin ucuz ve bol enerji kaynakları için plazma füzyon cihazları, süperbilgisayar ile inceleniyor.
- Ekonomi: Uzun vadeli ve gerçekçi ekonomik öngörüler ve borsa tahminleri de süperbilgisayarlar ile gerçekleştirilebiliyor.
- Astrofizik: Süperbilgisayar teknolojisi sayesinde yıldızların iç yapıları ve uzay yapısı modellenebiliyor.
- Savunma sanayii: Süperbilgisayar ile savaş oyunları simülasyonu yapmak, şifre kırmak ve füze yörüngesi izlemek kolaylaşıyor. Nükleer patlama ve etki simülasyonları artık bu makineler ile yapılıyor.
Kaynak : 