YemekSepeti.com kuryeleri mevcut iş koşullarındaki olumsuzluk nedeniyle iş bıraktı. Sorunların nedeni olarak Yemeksepeti’nde geçtiğimiz perşembe günü (6 eylül) yayınlanan “yeni uyumluluk kuralları (seviye sistemi)” ve bölgelerin birleştirilmesi olduğu kaydediliyor. Kuryeler bu kuralları “mobbing kuralları” olarak değerlendiriyor. Kuralların bazıları şu şekilde :
- 1 hafta içinde farklı günlerde 3 kere kaza yapan kuryeler süresiz olarak sistemden çıkarılacak
- 1 hafta içerisinde 3 kere motosikleti arıza yapan kuryelerin sistemi 3 gün kapatılacak.
- 1 hafta içinde siparişi reddetme durumda 1 gün izin verilecek,
- 1 hafta içinde 4 Müşteriye ulaşamama durumunda 1 gün izin verilecek
- 1 hafta içinde üç farklı günde paket bozulma nedeniyle sürücü destek ekibine bağlanıldığında 3 gün erişim engeli,
gibi çeşitli durumlarda yaptırımlar var.
“Uyumluluk kuralları” tepkiyle karşılandı ve 8 Eylül’de Ataşehir, Ümraniye, Sarıgazi, Sancaktepe’den bir grup kurye Yemeksepeti’nin Çekmeköy deposu önünde toplanarak yetkililere taleplerini iletmek istedi. Kuryeler burada muhatap bulamazken, 9 Eylül’de Şişli’deki Yemeksepeti Genel Merkezi önünde toplandılar. Yine muhatap bulamadıklar. Bunun üzerine Yemeksepeti kuryeleri 13 Eylül Cuma günü yurt çapında iş durdurdu. İş bırakan kuryeler yurdun birçok noktasında eylem ve basın açıklamaları gerçekleştirdi. Yeni kuralları tepkiyle karşılayan emekçiler Yemeksepeti logolu çantaları ateşe vererek görüntüleri sosyal medya platformlarında paylaştı.
Kuryelerin şirketten talepleri ise şöyle sıralanıyor;
- “Yeni Uyumluluk Kuralları” kaldırılsın.
- Bonus sistemi geçmişte olduğu gibi haftalığa döndürülsün
- İstanbul’da birleştirilen bölgeler ayırılsın.
- İşine son verilen kuryeler ayrım yapılmaksızın işe geri alınsın.
Kurye Mesleği Sorunlu
Kuryelik mesleği yeni değil ama e-Ticaret yükselirken, tüm dünyada sayıları da, sorunları da hızla arttı. e-Ticaret firmalarının –özellikle de çok tüccarın satış yaptığı platformların– performasında kuryelere çok fazla görev düşüyor. Buna karşılık son bir kaç yıldır kuryeler zaman zaman protestolar yapıyorlar. Buna karşılık kuryelerin şartlarındaki zorluklar hükümetlerin de dikkatini çekiyor.
“Esnaf Kurye” olarak adlandırılan kuryelerin sorunlarının en önemlisi “iş sağlığı ve güvencesi eksikliği” geliyor. Diğer sorun ekipman ile ilgili (motosiklet ve malzemeler). Ayrıca kuryeler aldıkları maaştan şikayetçi. Tehlikeli bir meslek olmaları nedeniyle aldıkları ücreti düşük buluyorlar.
Ülkemizde Avrupa’dan erken tarihte önlem alındı ve yönetmelik çıkarıldı. Öncesinde büyük oranda sigortasız ve şirkete bağlantısız çalıştırılan kuryeler, bu yönetmelikle 2 şekilden birinde çalışmaya başladılar;
- Şirkete bordrolu alınmak
- Kendi şirketlerini kurarak faturalı hale gelmek (Gig Ekonomisi ya da “Esnaf Kurye“)
Benzer bir uygulama 6 ay kadar sonra Avrupa Birliğinde konuşuldu. Ancak birlik çapında kabul edilmesi bu sene mart ayını buldu. Bundan sonra birlik üyelerinin uygulaması için de 2 yıl süre tanındı.
Ülkemizde 1 milyonun üzerinde motokurye olduğu raporlanıyor. Eleman.net‘e göre, ortalama olarak günde 8 saat çalışan kuryeler 45.000 TL kazanç elde edebiliyor. 12-14 saat çalışan kuryeler ise 50.000- 65.000 arası ücret alabiliyor. Paket başı ise 57 TL, satlik ücrette ise 300 TL kazanç elde edilebiliyor. Bir kurye 8 saat verimli bir şekilde çalışarak 41 paket dağıtabiliyor.
Kaynak : 