Sigara içenlerle – içmeyenlerin mücadelesi bitmez. Bir taraf “sigara içme özgürlüğü”nden bahsederken, diğer taraf sağlığının tehlikeye atıldığını belirtir. 2008’den itibaren kapalı alanlarda sigara içmek yasak hale geldi[1] ve o zamandan bu yana özellikle restoran, cafe gibi yerlerde camlarla açılan, kapanan bölümler eklendi ve açık hava sobaları bir hayli gelişti ama yine de kapalı olan yerlerde sigara içmeye çalışanlar oluyor. İşletmeler müşterilerini küstürmemek için bunu engellemeyebiliyor. Alo 184 hattına ihbar yapılabiliyor.
Ama şimdi Yeşilay tarafından hazırlanan “Dedektör” isimli proje, akıllı telefonlara indirilebilecek uygulamayla, sigara yasağını ihlal eden mekânların konumlarının Sağlık Bakanlığına bildirilmesini iyice kolaylaştırıyor.
Türkiye Yeşilay Cemiyeti Genel Başkanı Mücahit Öztürk, Türkiye’de sigaranın kontrollü ve kullanımına sınır konulmasıyla ilgili sürecin başarılı olduğunu ve bu nedenle de, Dünya sağlık Örgütü’nün, Türkiye’yi, sigarayla mücadeleyi iyi yapan ilk 4 ülke arasına aldığını söyledi. Öztürk sigara yasağını ihlal eden işletme ve kişilerin Alo 184 Sağlık Bakanlığı Danışma ve Şikayet Hattına ihbar edilebildiği hatırlattı ve daha sonrasında görevlilerin şikayet edilen mekanda kontroller yaparak, ceza kesebildiğini söyledi. Ancak Öztürk, kontrollerde adresin belirlenmesi gibi sorunlarla karşılaşılabildiğini belirtiyor ;
“Teknoloji bağımlılığına karşı bir kurum olarak ama teknolojiyi faydalı kullanmaya da ‘Evet’ diyerek, ‘Teknolojiyi bu alanda nasıl kullanabiliriz?’ diye düşündük. Bunun sonucunda ‘Dedektör’ denilen projeyi geliştirdik. Vatandaşlar, akıllı telefonlarına bir uygulama yükleyecek. Bu uygulama sayesinde nerede bir ihlal görüyorsa, konum bildirecek. Akıllı telefonlarla yapılacak yer bildirimi, anında Sağlık Bakanlığının bilgisayarına düşecek.”
Kontrol edilmediğinde, kuralların sağlıklı yürüyemeyebildiğine işaret eden Öztürk şöyle devam etti :
“Şöyle bir sorunla karşılaştık. Bir şeyi kontrol etmiyorsanız, ne kadar sınır koyarsanız koyun, çok sağlıklı yürümüyor. Başta işler çok iyi gitti. Herkes sahip çıktı. Çünkü sigara dumanından bayağı bunalmıştık. Ama daha sonra her işte olduğu biraz gevşedi. Bu gevşeklikte herkesin rolü var sadece denetim mekanizmalarını suçlamak doğru değil. Bir denetim problemi de oldu.”
Türkiye Yeşilay Cemiyeti Başkanı Mücahit Öztürk, vatandaşların da Dedektör Projesi’ni kabulleneceğine inandığını söyledi:
“Yaşamımızı kolaylaştıran birçok şeyi telefonumuza indiriyoruz. Bu uygulamayı da indirip, çok basit bir şekilde sıkıntıyı giderebiliriz. Bu çalışmayı ispiyonculuk olarak değerlendirmemek lazım. Çatışma değil, kamu huzurunun olmasını isteriz. Birtakım kurallar varsa bu kuralların da uygulanmasını isteriz. Sigara yasağı niye var? Herkesin sigara içmesini engellemek gibi bir durum yok. İnsanların özgür iradesi var ve biz ikna ederek sigarayı bıraktırmak istiyoruz. Ama başka bir problem var. ‘Pasif içicilik’ diye bir kavramdan bahsediyoruz. Sadece kafeler değil, birçok mekanda sigara içildiğini görüyoruz. Vapurlarda sigara içmek yasak ama insanlar arkaya geçip içebiliyor. O zaman bizim başkalarının hakkına saygı göstermemiz ve bu hakkı da korumamız gerekiyor. Bu anlamda bunlar caydırıcılığı yüksek uygulamalardır”
Uygulama henüz Yeşilay sayfasından ya da Uygulama dükkanlarından bulunamıyor. Öztürk, uygulamanın 31 Mayıs Dünya Tütünsüzlük Günü’nden önce İstanbul’da, daha sonra Türkiye’de yaygınlaştırılacağını söyledi.
[1] Sigara Yasağı Kapsamını Genişleten Kanun TBMM’de Kabul Edildi
Kaynak : 